By Biju Sebastian
From the Existing Compounding Practice to the New
Adjudication System
The Jan Vishwas (Amendment of Provisions) Act, 2026 has brought an important change to the way violations of mining laws are dealt with in India. Ordinary violations of mining rules and the conditions of mineral concessions, which were previously covered by the criminal-penalty framework, are now brought within a system of civil penalties and adjudication.
For the mining sector, this represents a significant shift.
Instead of treating every violation of a mining rule as a criminal offence, the
amended law provides for an administrative process in which an authorised
officer examines the violation, gives the person concerned an opportunity to be
heard and determines the appropriate civil penalty.
The amendment is intended to promote trust-based governance,
improve ease of doing business and rationalise the treatment of regulatory
violations. However, decriminalisation of ordinary rule violations does not
mean that mining without lawful authority is permitted, or that the recovery of
the value of minerals extracted without authority has been dispensed with.
When did the amendment come into force?
The Jan Vishwas (Amendment of Provisions) Act, 2026 received
the President's assent on 7 April 2026 and was published in the Gazette of
India on 8 April 2026 as Act No. 8 of 2026.
The amendments relating to the Mines and Minerals
(Development and Regulation) Act, 1957 (MMDR Act) came into force on 1 August
2026, pursuant to Ministry of Mines Notification S.O. 3366(E), dated 23 June
2026.
The amendments have changed Section 21(2) and inserted new
Sections 25A, 25B, 25C and 25D into the MMDR Act. These provisions establish
the statutory basis for imposing civil penalties and provide for their
adjudication and appeal.
What has changed under Section 21(2)?
Before the amendment, Section 21(2) provided for criminal
punishment for contravention of rules made under the MMDR Act. The punishment
could extend to imprisonment for two years, a fine up to ₹5 lakh, or both.
Following the amendment, the scope of Section 21(2) has been
restricted to contraventions of rules made under Section 23C of the MMDR Act.
Section 23C empowers State Governments to make rules for
preventing illegal mining, illegal transportation and illegal storage of
minerals. Such rules may deal with matters such as regulation of mineral
transportation, transit permits, storage, inspection and related controls.
Accordingly, the criminal-penalty provision under Section
21(2) continues to apply to violations of rules made under Section 23C. The
punishment remains imprisonment up to two years, or a fine up to ₹5 lakh, or
both.
The important change is that ordinary violations of other
rules made under the MMDR Act are no longer covered by the general
criminal-penalty provision in Section 21(2). They are now brought within the
civil-penalty framework introduced through Section 25A.
Introduction of civil penalties under Section 25A
Section 25A is one of the most important provisions
introduced by the amendment. It provides for a civil penalty for contravention
of:
- Rules
made under the MMDR Act, other than rules made under Section 23C; and
- Terms
and conditions of a mineral concession granted under the Act.
The penalty may extend to ₹50 lakh. This is the maximum
statutory limit and does not mean that ₹50 lakh will automatically be imposed
for every violation. The amount has to be determined through the prescribed
adjudication procedure, taking into account the nature and circumstances of the
contravention.
Where a person continues the contravention even after
receiving a direction from the adjudicating officer appointed under Section
25B, an additional penalty of ₹50,000 for every day during which the
contravention continues may be imposed.
This provision is particularly relevant to State
minor-mineral rules. The Kerala Minor Mineral Concession Rules, 2015 were made
by the State Government under Section 15 of the MMDR Act. Therefore, violations
of these Rules falling within Section 25A are covered by the new civil-penalty
framework.
Civil penalty does not legalise excess extraction
An important distinction needs to be understood between the
imposition of a civil penalty for violation of mining rules and the recovery of
the value of minerals extracted without lawful authority.
Section 21(5) of the MMDR Act provides for recovery of the
mineral raised without lawful authority or its price where the mineral has been
disposed of, together with applicable rent, royalty, tax or other statutory
dues. This recovery provision has not been removed by the Jan Vishwas
amendment.
Therefore, the civil penalty under Section 25A cannot be
treated as a payment that permits a person to extract minerals beyond the
authorised quantity or otherwise outside the terms of the applicable mineral
concession. Payment of a penalty does not confer any mining right, regularise
unauthorised extraction or substitute for the statutory recovery of the mineral
value and applicable dues.
Where excess extraction is involved, the Department must
consider the applicable recovery provisions independently. If the same facts
also disclose a contravention of the KMMC Rules or the conditions of a mineral
concession covered by Section 25A, the civil-penalty provisions may also have
to be considered, subject to the applicable statutory provisions.
Thus, recovery of the value of excess-mined minerals and
applicable royalty is distinct from the civil penalty for a rule violation. The
two should not be confused or treated as alternatives.
Who will adjudicate the violations?
Section 25B establishes the system of adjudication and
provides for the appointment of adjudicating officers by the Central and State
Governments.
The Central Government is required to appoint an officer not
below the rank of Deputy Secretary to the Government of India for adjudicating
specified matters relating to mining plans, mine closure plans, submission of
reports to the Indian Bureau of Mines and other functions falling under the
Central Government or its subordinate authorities.
For other matters under Section 25A, the State Government is
required to appoint an officer not below the rank of Joint Secretary to the
State Government as the adjudicating officer.
The competent authority will therefore depend on the nature
of the violation and the statutory responsibility involved. The State
Government may appoint as many adjudicating officers as necessary.
The Act also requires that the person concerned be given a
reasonable opportunity of being heard before a penalty is imposed.
The appointment of an adjudicating officer is different from
the authorisation of an officer to initiate proceedings. Under Rule 3 of the
2026 Adjudication Rules, a gazetted officer authorised by the Central or State
Government, as applicable, may file a complaint before the adjudicating
officer. Such a complaint must ordinarily be filed within three years from the
date of the contravention.
The Mines and Minerals Adjudication of Penalties Rules, 2026
To operationalise the new system, the Ministry of Mines
notified the Mines and Minerals Adjudication of Penalties Rules, 2026 through
G.S.R. 682(E), dated 30 July 2026. These Rules also came into force on 1 August
2026.
They provide the procedure for filing complaints, conducting
inquiries, determining penalties, disposing of eligible cases through summary
procedure and hearing appeals.
Some of the important features of these Rules are explained
below.
1. Filing of complaint and inquiry
An authorised gazetted officer may file a complaint in the
prescribed Form 1 before the competent adjudicating officer. The complaint can
be submitted electronically or through other prescribed modes.
The adjudicating officer issues a notice to the person
concerned, allowing at least 15 days to submit a reply. The person is given an
opportunity to present an explanation and supporting material. Hearings may
also be conducted through video conferencing.
The Rules provide for a reasoned order after considering the
material and submissions. The inquiry is ordinarily required to be completed
within six months from the date of issue of the notice, subject to the
provisions of the Rules.
2. Factors for determining the penalty
The Rules do not envisage that the maximum penalty should be
imposed mechanically in every case. Rule 5 identifies factors that the
adjudicating officer may consider while determining the amount of penalty.
These include the nature and extent of the contravention,
any undue gain obtained, whether the violation is repeated, the period for
which it continued, the person's past compliance record and whether the
violation is procedural, technical or substantive.
The officer may also consider whether the person took prompt
steps to rectify the violation, the potential environmental damage or safety
risk, and any loss caused to the public or Government. Technical failures,
including portal downtime, may also be relevant where applicable.
These factors allow the adjudicating officer to consider the
circumstances of each case while determining the appropriate penalty.
3. Summary disposal of eligible cases
Rule 6 provides an important facility for summary disposal
of certain violations. Where the person concerned rectifies the violation and
pays the applicable minimum amount specified under the Rules, the adjudicating
officer may dispose of the matter without initiating or continuing a full
inquiry, subject to the conditions prescribed.
This facility is not available in every case. The Rules
exclude cases where the same rule or condition has been contravened more than
three times within five years. They also prescribe requirements relating to an
application, supporting evidence, an undertaking and payment within the
stipulated period.
The provision is intended to provide a simpler and quicker
means of resolving eligible cases where the violation has been rectified.
4. Appeal against the adjudicating officer's order
Section 25C provides for an appeal against an order passed
by the adjudicating officer. The appeal must ordinarily be filed within 30 days
from receipt of the order before the appellate authority appointed by the
Central Government.
The appellant is required to deposit 10% of the penalty
imposed. The appellate authority is expected to dispose of the appeal within 60
days, following the procedure prescribed in the Rules.
The Rules also provide for the refund of excess deposit
within the prescribed period where the penalty is reduced or set aside.
5. Electronic procedure
The Rules provide for electronic facilities for filing
complaints, issuing notices, submitting replies and appeals, conducting virtual
hearings, checking case status, uploading orders and making payments.
This is intended to make the adjudication process more
transparent and accessible.
6. Penalty amounts for minor minerals
The Schedule to the 2026 Rules provides penalty-related
provisions for different categories of mineral concessions and other persons.
However, it also provides for the State Government to notify the applicable
civil-penalty amounts in respect of minor minerals.
Therefore, the implementation of the new civil-penalty
framework for minor minerals in Kerala will also involve consideration of the
applicable State-level penalty provisions.
The existing practice in Kerala
To understand the practical implications of this amendment,
it is useful to look at the procedure followed by the Department of Mining and
Geology in Kerala under the earlier framework.
Under the previous system, violations of the KMMC Rules were
dealt with by invoking the relevant penal provisions, including Section 21(2)
of the MMDR Act. Where the person concerned was willing to compound the
offence, the Department generally followed the administrative procedure for
compounding under Rule 111 of the KMMC Rules.
The amount realised by way of compounding was subject to the
prescribed ceiling, which could extend up to ₹5 lakh.
Where excess mineral extraction was involved, the value of
the mineral and applicable royalty were also recovered separately. These
recoveries were distinct from the compounding amount.
For example, where a quarry operator had not carried out
quarrying in accordance with the approved mining plan but there was no excess
extraction of mineral, the matter was generally dealt with through the
compounding procedure. The Department did not ordinarily institute criminal
proceedings merely for such violations of the KMMC Rules.
In Kerala, criminal cases have not been instituted merely
for violations of the KMMC Rules. The Department has generally followed the
administrative compounding procedure.
This established practice is relevant when considering how
the new statutory framework may operate in the State.
What may change in the future?
The Jan Vishwas amendment has changed the statutory
framework under which ordinary violations of mining rules are to be dealt with.
Earlier, Section 21(2) of the MMDR Act covered
contraventions of rules made under the Act generally. Following the amendment,
Section 21(2) is restricted to rules made under Section 23C. Other rule
violations, including those under Section 15, are now covered by the
civil-penalty framework under Section 25A.
The KMMC Rules, 2015, were made by the Kerala Government
under Section 15 of the MMDR Act. Therefore, violations of these Rules falling
within Section 25A may have to be dealt with through the new adjudication
procedure.
This may bring a change in the way the Department processes
and disposes of violations in future. For instance, a case involving
non-compliance with an approved mining plan, without excess extraction, may
have to be placed before the competent adjudicating officer, who would examine
the violation, provide an opportunity of hearing and determine the applicable
civil penalty in accordance with the Act and the 2026 Adjudication Rules.
The summary-disposal provision under Rule 6 may also provide
a simplified means of resolving eligible violations through rectification and
payment of the prescribed minimum amount.
In cases involving excess extraction, the Department will
continue to have to consider recovery of the value of the mineral and
applicable royalty under Section 21(5), wherever its conditions are satisfied.
Such recovery is independent of the civil-penalty mechanism. Any separate
violation of the KMMC Rules or concession conditions falling within Section 25A
will have to be considered under the new framework as applicable.
In this context, the Department may, in due course, have to
examine how its existing administrative practice of compounding violations
under the KMMC Rules can be aligned with the new civil-penalty and adjudication
framework. The State Government may also consider the necessary administrative
measures, including appointment of competent adjudicating officers,
authorisation of officials to file complaints and notification of applicable
civil penalties for minor minerals.
The precise procedure to be followed in Kerala will depend
on the manner in which the State Government implements the new framework.
Conclusion
The Jan Vishwas amendment marks a shift from a predominantly
criminal-penalty approach towards an administrative system of civil penalties
for ordinary violations of mining rules and mineral-concession conditions.
For the mining industry, this provides a more structured
mechanism for dealing with regulatory non-compliance. For the Department of
Mining and Geology, it calls for a corresponding transition in the
administrative procedure for identifying violations, initiating proceedings,
conducting inquiries and determining penalties.
However, decriminalisation does not mean that violations
will go without consequences. Nor does payment of a civil penalty authorise
extraction beyond the permitted quantity or remove the liability to pay the
value of minerals extracted without lawful authority and applicable royalty.
The amended law provides for civil penalties, additional penalties for
continued non-compliance and a formal adjudication and appeal mechanism, while
the existing statutory recovery provisions continue to operate.
The effectiveness of this change will ultimately depend on
how the new framework is implemented by the Central and State Governments and
how it is integrated into the existing administrative practices of the mining
departments.
MMDR നിയമത്തിലെ ജന് വിശ്വാസ് ഭേദഗതി: ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ ക്രിമിനൽ കുറ്റങ്ങളുടെ പരിധിയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കലും സിവിൽ പിഴകൾ ഏർപ്പെടുത്തലും
നിലവിലുള്ള കോമ്പൗണ്ടിംഗ് നടപടിയിൽനിന്ന്
പുതിയ അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ സംവിധാനത്തിലേക്ക്
ഖനന നിയമങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന രീതിയിൽ സുപ്രധാനമായ മാറ്റമാണ് 2026-ലെ ജന് വിശ്വാസ് (ഭേദഗതി വ്യവസ്ഥകൾ) നിയമം കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നത്. ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെയും മിനറൽ കൺസഷനുകളുടെയും വ്യവസ്ഥകളുടെയും സാധാരണ ലംഘനങ്ങൾക്കായി നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന ക്രിമിനൽ ശിക്ഷാ സംവിധാനത്തിന് പകരം സിവിൽ പിഴകളും അവ നിർണയിക്കുന്നതിനുള്ള അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ സംവിധാനവും ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുകയാണ്.
ഖനന മേഖലയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഇത് ഒരു പ്രധാന മാറ്റമാണ്. ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെ എല്ലാ ലംഘനങ്ങളെയും ക്രിമിനൽ കുറ്റമായി കണക്കാക്കുന്നതിനുപകരം, ലംഘനം പരിശോധിക്കുകയും ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് വിശദീകരണം നൽകാനും വാദം കേൾക്കാനും അവസരം നൽകുകയും അതിനുശേഷം അനുയോജ്യമായ സിവിൽ പിഴ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭരണപരമായ നടപടിക്രമമാണ് ഭേദഗതി നിയമം വിഭാവനം ചെയ്യുന്നത്.
വിശ്വാസാധിഷ്ഠിത ഭരണസംവിധാനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക, വ്യവസായ-വാണിജ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ സുഗമമാക്കുക, നിയമലംഘനങ്ങൾക്കുള്ള ശിക്ഷാനടപടികൾ യുക്തിസഹമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഈ ഭേദഗതിയുടെ ലക്ഷ്യം. എന്നാൽ സാധാരണ ചട്ടലംഘനങ്ങളെ ക്രിമിനൽ കുറ്റങ്ങളുടെ പരിധിയിൽനിന്ന്
ഒഴിവാക്കി എന്നതുകൊണ്ട് നിയമവിരുദ്ധമായ
ഖനനം അനുവദനീയമാകുന്നില്ല. നിയമവിരുദ്ധമായി ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വിലയും മറ്റ് ബാധകമായ നിയമപരമായ കുടിശ്ശികകളും ഈടാക്കുന്നതിനുള്ള വ്യവസ്ഥകളും ഇതിലൂടെ ഇല്ലാതാകുന്നില്ല.
ഭേദഗതി പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നത് എപ്പോൾ?
2026-ലെ ജന് വിശ്വാസ് (ഭേദഗതി വ്യവസ്ഥകൾ) നിയമത്തിന് 2026 ഏപ്രിൽ 7-ന് രാഷ്ട്രപതിയുടെ അംഗീകാരം ലഭിക്കുകയും 2026 ഏപ്രിൽ 8-ന് ആക്ട് നമ്പർ 8 ഓഫ് 2026 ആയി ഗസറ്റിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.
MMDR Act എന്നറിയപ്പെടുന്ന
1957-ലെ Mines and Minerals
(Development and Regulation) Act-ലെ ബന്ധപ്പെട്ട ഭേദഗതികൾ 2026 ഓഗസ്റ്റ് 1 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു. 2026 ജൂൺ 23-ലെ കേന്ദ്ര ഖനന മന്ത്രാലയത്തിന്റെ S.O. 3366(E) വിജ്ഞാപനപ്രകാരമാണ് ഇത് നടപ്പിലാക്കിയത്.
ഈ ഭേദഗതിയിലൂടെ MMDR Act-ലെ Section 21(2) മാറ്റുകയും പുതിയ Sections 25A, 25B,
25C, 25D എന്നിവ കൂട്ടിച്ചേർക്കുകയും ചെയ്തു. സിവിൽ പിഴകൾ ചുമത്തുന്നതിനും അവ നിർണയിക്കുന്നതിനും അപ്പീൽ നൽകുന്നതിനുമുള്ള നിയമപരമായ അടിസ്ഥാനമാണ് ഈ വ്യവസ്ഥകൾ ഒരുക്കുന്നത്.
Section 21(2)-ൽ വരുത്തിയ മാറ്റം
ഭേദഗതിക്ക് മുമ്പ്, MMDR Act പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾക്ക് ക്രിമിനൽ ശിക്ഷ നൽകുന്നതിനുള്ള
വ്യവസ്ഥയായിരുന്നു Section
21(2). പരമാവധി രണ്ട് വർഷം വരെ തടവോ അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ വരെ പിഴയോ അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടും കൂടിയോ ആയിരുന്നു ശിക്ഷ.
എന്നാൽ ഭേദഗതിയെത്തുടർന്ന് Section
21(2)-ന്റെ പരിധി Section 23C പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തി.
നിയമവിരുദ്ധമായ
ഖനനം, ധാതുക്കളുടെ നിയമവിരുദ്ധമായ
ഗതാഗതം, നിയമവിരുദ്ധമായ സംഭരണം എന്നിവ തടയുന്നതിനുള്ള
ചട്ടങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾക്ക്
അധികാരം നൽകുന്നതാണ് Section 23C. ധാതുക്കളുടെ ഗതാഗത നിയന്ത്രണം, ട്രാൻസിറ്റ് പെർമിറ്റുകൾ, സംഭരണം, പരിശോധന തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ ഇത്തരം ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്താം.
അതിനാൽ Section 23C പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾക്ക് Section 21(2) പ്രകാരമുള്ള ക്രിമിനൽ ശിക്ഷ തുടർന്നും ബാധകമായിരിക്കും. പരമാവധി രണ്ട് വർഷം വരെ തടവോ അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ വരെ പിഴയോ അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടും കൂടിയോ ആണ് ശിക്ഷ.
എന്നാൽ MMDR Act പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള മറ്റ് ചട്ടങ്ങളുടെ സാധാരണ ലംഘനങ്ങൾക്ക് പൊതുവായി ബാധകമായിരുന്ന Section 21(2)-ലെ ക്രിമിനൽ ശിക്ഷാ വ്യവസ്ഥ ഇനി ബാധകമല്ല. അത്തരം ലംഘനങ്ങൾക്കാണ്
പുതിയ Section 25A പ്രകാരമുള്ള സിവിൽ പിഴ സംവിധാനം ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
Section 25A പ്രകാരമുള്ള സിവിൽ പിഴ
ഈ ഭേദഗതിയിലൂടെ കൂട്ടിച്ചേർത്ത
ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വ്യവസ്ഥകളിലൊന്നാണ് Section
25A. താഴെ പറയുന്നവയുടെ ലംഘനങ്ങൾക്ക് ഈ വകുപ്പ് സിവിൽ പിഴ വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു:
- Section
23C പ്രകാരമുള്ള ചട്ടങ്ങൾ ഒഴികെയുള്ള
MMDR Act പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനം.
- ഈ നിയമപ്രകാരം അനുവദിച്ചിട്ടുള്ള മിനറൽ കൺസഷന്റെ നിബന്ധനകളുടെയും വ്യവസ്ഥകളുടെയും ലംഘനം.
ഇത്തരം ലംഘനങ്ങൾക്ക് പരമാവധി 50 ലക്ഷം രൂപ വരെ സിവിൽ പിഴ ചുമത്താം. എന്നാൽ 50 ലക്ഷം രൂപ എന്നത് നിയമം നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള പരമാവധി തുകയാണ്. ഓരോ ലംഘനത്തിനും ഇത്രയും തുക പിഴയായി ചുമത്തണമെന്നില്ല. ലംഘനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും സാഹചര്യങ്ങളും പരിശോധിച്ചശേഷം
നിർണയിക്കേണ്ടതാണ് പിഴത്തുക.
Section 25B പ്രകാരം നിയമിക്കപ്പെട്ട അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർ ലംഘനം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് നിർദേശം നൽകിയിട്ടും അത് തുടരുകയാണെങ്കിൽ, ലംഘനം തുടരുന്ന ഓരോ ദിവസത്തിനും 50,000 രൂപ വരെ അധിക പിഴ ചുമത്താനും വ്യവസ്ഥയുണ്ട്.
സംസ്ഥാനത്തെ ചെറുകിട ധാതുക്കളുടെ ഖനന ചട്ടങ്ങളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഈ വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കേരള മൈനർ മിനറൽ കൺസഷൻ റൂൾസ്, 2015, MMDR Act-ലെ Section 15 പ്രകാരം കേരള സർക്കാർ രൂപീകരിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്. അതിനാൽ Section 25A-യുടെ പരിധിയിൽ വരുന്ന ഈ ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ പുതിയ സിവിൽ പിഴ സംവിധാനത്തിന് വിധേയമായിരിക്കും.
സിവിൽ പിഴ എന്നത് അധികമായി ധാതു ഖനനം ചെയ്യാനുള്ള അനുമതിയല്ല
ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനത്തിന് ചുമത്തുന്ന സിവിൽ പിഴയും നിയമാനുസൃതമായ അധികാരമില്ലാതെ
ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വില ഈടാക്കുന്നതും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം പ്രത്യേകം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
നിയമാനുസൃതമായ അധികാരമില്ലാതെ
ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളോ, അവ വിറ്റഴിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അവയുടെ വിലയോ, ബാധകമായ വാടക, റോയൽറ്റി, നികുതി തുടങ്ങിയ നിയമപരമായ കുടിശ്ശികകളോ ഈടാക്കുന്നതിന് MMDR Act-ലെ Section 21(5) വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു. ജനവിശ്വാസ ഭേദഗതിയിലൂടെ ഈ വ്യവസ്ഥ ഒഴിവാക്കിയിട്ടില്ല.
അതിനാൽ Section 25A പ്രകാരമുള്ള സിവിൽ പിഴ, അനുവദനീയമായ അളവിൽ കൂടുതൽ ധാതു ഖനനം ചെയ്യുന്നതിനോ മിനറൽ കൺസഷന്റെ വ്യവസ്ഥകൾക്ക് വിരുദ്ധമായി ഖനനം നടത്തുന്നതിനോ ഉള്ള അനുമതിയായി കണക്കാക്കാൻ കഴിയില്ല. പിഴ അടച്ചതുകൊണ്ട് ഖനനാവകാശം ലഭിക്കുന്നില്ല. അനധികൃതമായി നടത്തിയ ഖനനം നിയമവിധേയമാകുകയുമില്ല. അതുപോലെ, നിയമവിരുദ്ധമായി ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വിലയും ബാധകമായ മറ്റ് കുടിശ്ശികകളും ഈടാക്കുന്നതിനുള്ള നിയമപരമായ ബാധ്യതയും ഇല്ലാതാകുന്നില്ല.
അധിക ഖനനം നടന്നിട്ടുള്ള സാഹചര്യത്തിൽ, Section 21(5) പ്രകാരം ബാധകമായ വ്യവസ്ഥകൾ അനുസരിച്ച് ധാതുക്കളുടെ വിലയും റോയൽറ്റിയും മറ്റ് കുടിശ്ശികകളും പ്രത്യേകം ഈടാക്കേണ്ടതാണ്. അതോടൊപ്പം, അതേ സംഭവത്തിൽ Section 25A-യുടെ പരിധിയിൽ വരുന്ന കേരള മൈനർ മിനറൽ കൺസഷൻ റൂൾസിന്റെയോ മിനറൽ കൺസഷൻ വ്യവസ്ഥകളുടെയോ
ലംഘനം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അതിനുള്ള സിവിൽ പിഴ വ്യവസ്ഥകളും ബാധകമായ നിയമപ്രകാരം പരിഗണിക്കേണ്ടിവരും.
അതായത്, അധികമായി ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വിലയും റോയൽറ്റിയും ഈടാക്കുന്നതും ചട്ടലംഘനത്തിന്
സിവിൽ പിഴ ചുമത്തുന്നതും വ്യത്യസ്തമായ നിയമനടപടികളാണ്. ഇവ രണ്ടും പരസ്പരം പകരം നിൽക്കുന്നവയായി കാണാൻ പാടില്ല.
ലംഘനങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് പിഴ നിശ്ചയിക്കുന്നത് ആര്?
Section 25B ആണ് പുതിയ അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ സംവിധാനം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നത്. ഇതനുസരിച്ച് കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർമാരെ നിയമിക്കേണ്ടതാണ്.
ഖനന പദ്ധതികൾ, മൈൻ ക്ലോഷർ പ്ലാനുകൾ, ഇന്ത്യൻ ബ്യൂറോ ഓഫ് മൈൻസിന് സമർപ്പിക്കേണ്ട
റിപ്പോർട്ടുകൾ, കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെയോ
അതിന്റെ കീഴിലുള്ള അധികാരികളുടെയോ
ചുമതലകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന മറ്റ് വിഷയങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചില കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുന്നതിന് കേന്ദ്ര സർക്കാർ ഡെപ്യൂട്ടി സെക്രട്ടറി റാങ്കിൽ കുറയാത്ത ഉദ്യോഗസ്ഥനെ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറായി നിയമിക്കണം.
Section 25A പ്രകാരമുള്ള മറ്റ് വിഷയങ്ങളിൽ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറായി സംസ്ഥാന സർക്കാർ ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറി റാങ്കിൽ കുറയാത്ത ഉദ്യോഗസ്ഥനെ നിയമിക്കേണ്ടതാണ്.
അതിനാൽ, ലംഘനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരമായ ചുമതലയും അനുസരിച്ചായിരിക്കും ഏത് ഉദ്യോഗസ്ഥനാണ് കേസ് പരിഗണിക്കേണ്ടതെന്ന് തീരുമാനിക്കപ്പെടുക. ആവശ്യാനുസരണം ഒന്നിലധികം അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർമാരെ നിയമിക്കാനും സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് അധികാരമുണ്ട്.
പിഴ ചുമത്തുന്നതിന്
മുമ്പ് ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് ന്യായമായ രീതിയിൽ വിശദീകരണം നൽകാനും വാദം കേൾക്കാനും അവസരം നൽകണമെന്നും നിയമം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു.
അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറെ നിയമിക്കുന്നതും കേസ് ആരംഭിക്കുന്നതിന് ഉദ്യോഗസ്ഥന് അധികാരം നൽകുന്നതും വ്യത്യസ്തമായ കാര്യങ്ങളാണ്. 2026-ലെ അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ ചട്ടങ്ങളിലെ Rule 3 പ്രകാരം, കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ അധികാരപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഗസറ്റഡ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് ബന്ധപ്പെട്ട അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർക്ക് മുമ്പാകെ നിശ്ചിത Form 1-ൽ പരാതി സമർപ്പിക്കാം. നിയമലംഘനം നടന്ന തീയതി മുതൽ സാധാരണയായി മൂന്ന് വർഷത്തിനുള്ളിൽ
ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കേണ്ടതാണ്.
Mines and Minerals Adjudication of Penalties Rules, 2026
പുതിയ സംവിധാനം നടപ്പിലാക്കുന്നതിനായി കേന്ദ്ര ഖനന മന്ത്രാലയം 2026 ജൂലൈ 30-ന് G.S.R. 682(E) പ്രകാരം Mines and Minerals Adjudication
of Penalties Rules, 2026 വിജ്ഞാപനം ചെയ്തു. ഈ ചട്ടങ്ങളും 2026 ഓഗസ്റ്റ് 1 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു.
പരാതികൾ സമർപ്പിക്കുന്നതും അന്വേഷണം നടത്തുന്നതും പിഴ നിർണയിക്കുന്നതും അർഹമായ കേസുകൾ സംക്ഷിപ്ത നടപടിക്രമത്തിലൂടെ തീർപ്പാക്കുന്നതും അപ്പീലുകൾ പരിഗണിക്കുന്നതും സംബന്ധിച്ച നടപടിക്രമങ്ങളാണ് ഈ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
ഈ ചട്ടങ്ങളിലെ പ്രധാന വ്യവസ്ഥകൾ താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നു.
1. പരാതി സമർപ്പിക്കലും അന്വേഷണ നടപടികളും
സർക്കാർ അധികാരപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഗസറ്റഡ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് നിശ്ചിത Form 1-ൽ ബന്ധപ്പെട്ട അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർക്ക് പരാതി സമർപ്പിക്കാം. ഇലക്ട്രോണിക് സംവിധാനത്തിലൂടെയോ ചട്ടങ്ങളിൽ നിർദേശിച്ചിട്ടുള്ള മറ്റ് മാർഗങ്ങളിലൂടെയോ പരാതി നൽകാവുന്നതാണ്.
അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർ ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് നോട്ടീസ് നൽകുകയും മറുപടി സമർപ്പിക്കുന്നതിന് കുറഞ്ഞത് 15 ദിവസത്തെ സമയം അനുവദിക്കുകയും
ചെയ്യും. വിശദീകരണവും അതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന രേഖകളും സമർപ്പിക്കാൻ വ്യക്തിക്ക് അവസരം ലഭിക്കും. വീഡിയോ കോൺഫറൻസിങ് വഴിയും വാദം കേൾക്കാം.
ലഭ്യമായ രേഖകളും വിശദീകരണങ്ങളും
പരിശോധിച്ചശേഷം
കാരണം വ്യക്തമാക്കുന്ന ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിക്കണം. നോട്ടീസ് നൽകിയ തീയതി മുതൽ സാധാരണയായി ആറുമാസത്തിനുള്ളിൽ അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കണമെന്നും ചട്ടങ്ങൾ വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു.
2. പിഴ നിർണയിക്കുമ്പോൾ പരിഗണിക്കേണ്ട ഘടകങ്ങൾ
എല്ലാ കേസുകളിലും പരമാവധി പിഴ യാന്ത്രികമായി ചുമത്തണമെന്നല്ല ചട്ടങ്ങൾ വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നത്. പിഴയുടെ തുക നിർണയിക്കുമ്പോൾ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർ പരിഗണിക്കേണ്ട ഘടകങ്ങൾ Rule 5-ൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ലംഘനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും വ്യാപ്തിയും, അതിലൂടെ ലഭിച്ചിട്ടുള്ള
അന്യായമായ നേട്ടം, ലംഘനം ആവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ, എത്രകാലം തുടർന്നു, ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിയുടെ മുൻകാല നിയമാനുസൃത പ്രവർത്തനരീതി, ലംഘനം നടപടിക്രമപരമാണോ സാങ്കേതികമാണോ ഗൗരവമുള്ളതാണോ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ലംഘനം തിരുത്തുന്നതിന് വ്യക്തി വേഗത്തിൽ നടപടി സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ടോ, പരിസ്ഥിതിക്ക് നാശമുണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ടോ, സുരക്ഷാ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടോ, പൊതുജനങ്ങൾക്കോ
സർക്കാരിനോ സാമ്പത്തിക നഷ്ടമുണ്ടായിട്ടുണ്ടോ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളും പരിഗണിക്കാം. പോർട്ടൽ പ്രവർത്തനരഹിതമായിരുന്നതുപോലുള്ള സാങ്കേതിക തടസ്സങ്ങളും പ്രസക്തമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ പരിഗണിക്കാവുന്നതാണ്.
ഓരോ കേസിന്റെയും പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങൾ വിലയിരുത്തി അനുയോജ്യമായ പിഴ നിശ്ചയിക്കുന്നതിനാണ് ഈ വ്യവസ്ഥകൾ സഹായിക്കുന്നത്.
3. സംക്ഷിപ്ത നടപടിക്രമത്തിലൂടെ കേസ് തീർപ്പാക്കൽ
Rule 6 ചില ലംഘനങ്ങൾ സംക്ഷിപ്ത നടപടിക്രമത്തിലൂടെ തീർപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള സൗകര്യം നൽകുന്നു. ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തി ലംഘനം തിരുത്തുകയും ചട്ടങ്ങളിൽ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള ബാധകമായ കുറഞ്ഞ തുക അടയ്ക്കുകയും ചെയ്താൽ, നിശ്ചിത വ്യവസ്ഥകൾക്ക് വിധേയമായി പൂർണ്ണമായ അന്വേഷണം ആരംഭിക്കാതെയോ തുടരാതെയോ കേസ് തീർപ്പാക്കാൻ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർക്ക് കഴിയും.
എന്നാൽ എല്ലാ കേസുകൾക്കും ഈ സൗകര്യം ലഭ്യമല്ല. അഞ്ച് വർഷത്തിനുള്ളിൽ
ഒരേ ചട്ടത്തിന്റെയോ
വ്യവസ്ഥയുടെയോ ലംഘനം മൂന്നിൽ കൂടുതൽ തവണ നടത്തിയിട്ടുള്ള കേസുകൾ ഈ ആനുകൂല്യത്തിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അപേക്ഷ, ആവശ്യമായ രേഖകൾ, ലംഘനം തിരുത്തിയതിന്റെ തെളിവുകൾ, ഉറപ്പുനൽകൽ, നിശ്ചിത സമയത്തിനുള്ളിൽ
പണം അടയ്ക്കൽ തുടങ്ങിയ നടപടിക്രമങ്ങളും ചട്ടങ്ങളിൽ വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ലംഘനം തിരുത്തിയിട്ടുള്ള അർഹമായ കേസുകൾ ലളിതമായും വേഗത്തിലും തീർപ്പാക്കുക എന്നതാണ് ഈ വ്യവസ്ഥയുടെ ലക്ഷ്യം.
4. അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറുടെ ഉത്തരവിനെതിരെ അപ്പീൽ
അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർ പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന ഉത്തരവിനെതിരെ Section 25C പ്രകാരം അപ്പീൽ നൽകാവുന്നതാണ്.
ഉത്തരവ് ലഭിച്ച തീയതി മുതൽ സാധാരണയായി 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിയമിക്കുന്ന അപ്പലേറ്റ് അതോറിറ്റിക്ക് അപ്പീൽ സമർപ്പിക്കണം.
ചുമത്തിയ പിഴയുടെ 10 ശതമാനം തുക മുൻകൂറായി നിക്ഷേപിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ചട്ടങ്ങളിൽ നിർദേശിച്ചിട്ടുള്ള നടപടിക്രമം അനുസരിച്ച് അപ്പലേറ്റ് അതോറിറ്റി 60 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ അപ്പീൽ തീർപ്പാക്കേണ്ടതാണ്.
പിഴ കുറയ്ക്കുകയോ പൂർണമായും റദ്ദാക്കുകയോ ചെയ്താൽ അധികമായി നിക്ഷേപിച്ച തുക നിശ്ചിത സമയത്തിനുള്ളിൽ
തിരികെ നൽകുന്നതിനുള്ള
വ്യവസ്ഥകളും ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
5. ഇലക്ട്രോണിക് സംവിധാനത്തിലൂടെയുള്ള നടപടികൾ
പരാതികൾ സമർപ്പിക്കൽ, നോട്ടീസുകൾ നൽകൽ, മറുപടികളും അപ്പീലുകളും സമർപ്പിക്കൽ, ഓൺലൈൻ ഹിയറിങ് നടത്തൽ, കേസിന്റെ നിലവിലെ സ്ഥിതി പരിശോധിക്കൽ, ഉത്തരവുകൾ അപ്ലോഡ് ചെയ്യൽ, പിഴ അടയ്ക്കൽ തുടങ്ങിയവയ്ക്ക് ഇലക്ട്രോണിക് സംവിധാനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാമെന്ന് ചട്ടങ്ങൾ വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു.
അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ നടപടികൾ കൂടുതൽ സുതാര്യവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകുന്നതുമാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കും.
6. ചെറുകിട ധാതുക്കളുടെ പിഴത്തുക
2026-ലെ ചട്ടങ്ങളുടെ ഷെഡ്യൂളിൽ വിവിധ വിഭാഗങ്ങളിലുള്ള മിനറൽ കൺസഷൻ ഉടമകൾക്കും മറ്റ് വ്യക്തികൾക്കും
ബാധകമായ സിവിൽ പിഴകൾ സംബന്ധിച്ച വ്യവസ്ഥകൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
എന്നാൽ ഷെഡ്യൂളിന്റെ അവസാനം നൽകിയിട്ടുള്ള കുറിപ്പിൽ, ചെറുകിട ധാതുക്കളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സിവിൽ പിഴകൾ സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് വിജ്ഞാപനം ചെയ്യാമെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
അതിനാൽ കേരളത്തിലെ ചെറുകിട ധാതുക്കളുടെ കാര്യത്തിൽ ബാധകമായ പിഴ വ്യവസ്ഥകൾ ഈ കുറിപ്പിന്റെയും സംസ്ഥാന സർക്കാർ പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടുള്ളതോ ഭാവിയിൽ പുറപ്പെടുവിക്കുന്നതോ ആയ വിജ്ഞാപനങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിശോധിക്കേണ്ടതാണ്.
കേരളത്തിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന രീതി
ഈ ഭേദഗതിയുടെ പ്രായോഗിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ
മനസ്സിലാക്കുന്നതിന്, പഴയ നിയമവ്യവസ്ഥ പ്രകാരം കേരളത്തിലെ ഖനന-ഭൂവിജ്ഞാന വകുപ്പിൽ പിന്തുടർന്നുവന്നിരുന്ന നടപടിക്രമം പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
മുൻകാലങ്ങളിൽ KMMC Rules-ന്റെ ലംഘനങ്ങൾ MMDR Act-ലെ Section 21(2) ഉൾപ്പെടെയുള്ള ബന്ധപ്പെട്ട ശിക്ഷാ വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരമാണ് കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്നത്.
കുറ്റം കോമ്പൗണ്ട് ചെയ്യാൻ ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തി തയ്യാറാകുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ, KMMC Rules-ലെ Rule 111 പ്രകാരമുള്ള ഭരണപരമായ കോമ്പൗണ്ടിംഗ് നടപടിയാണ് വകുപ്പ് പൊതുവെ സ്വീകരിച്ചിരുന്നത്.
കോമ്പൗണ്ടിംഗ് ഇനത്തിൽ ഈടാക്കിയിരുന്ന
തുക ചട്ടങ്ങളിൽ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള പരിധിക്ക് വിധേയമായിരുന്നു. പരമാവധി അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ വരെയായിരുന്നു ഈടാക്കാവുന്ന തുക.
അധികമായി ധാതു ഖനനം ചെയ്തിട്ടുള്ള സാഹചര്യങ്ങളിൽ, ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വിലയും ബാധകമായ റോയൽറ്റിയും പ്രത്യേകം ഈടാക്കിയിരുന്നു. ഈ തുകകൾ കോമ്പൗണ്ടിംഗ് ഇനത്തിൽ ഈടാക്കിയിരുന്ന
തുകയിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു.
ഉദാഹരണത്തിന്, അംഗീകരിച്ച ഖനന പദ്ധതിക്ക് അനുസൃതമല്ലാതെ ഒരു ക്വാറി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അധികമായി ധാതു ഖനനം നടന്നിട്ടില്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ, സാധാരണയായി കോമ്പൗണ്ടിംഗ് നടപടിയിലൂടെയാണ് വിഷയം കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്നത്. KMMC Rules-ന്റെ ഇത്തരം ലംഘനങ്ങളുടെ പേരിൽ മാത്രം വകുപ്പ് സാധാരണയായി ക്രിമിനൽ കേസുകൾ ഫയൽ ചെയ്തിരുന്നില്ല.
പുതിയ നിയമവ്യവസ്ഥ കേരളത്തിൽ എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കപ്പെടും എന്ന് പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഈ നിലവിലുള്ള ഭരണപരമായ രീതി പ്രസക്തമാണ്.
ഭാവിയിൽ എന്തെല്ലാം മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടായേക്കാം?
സാധാരണ ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള നിയമപരമായ സംവിധാനത്തിൽ ജന് വിശ്വാസ് ഭേദഗതി മാറ്റം വരുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
നേരത്തെ MMDR Act-ലെ Section 21(2) നിയമപ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള പൊതുവായ ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾക്ക് ബാധകമായിരുന്നു. ഭേദഗതിയെത്തുടർന്ന് Section
21(2) ഇപ്പോൾ Section 23C പ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.
Section 15 പ്രകാരമുള്ള ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റ് ലംഘനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ Section 25A പ്രകാരമുള്ള സിവിൽ പിഴ സംവിധാനത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരുന്നു.
കേരള മൈനർ മിനറൽ കൺസഷൻ റൂൾസ്, 2015, കേരള സർക്കാർ MMDR Act-ലെ Section 15 പ്രകാരം രൂപീകരിച്ചതാണ്. അതിനാൽ Section 25A-യുടെ പരിധിയിൽ വരുന്ന ഈ ചട്ടങ്ങളുടെ ലംഘനങ്ങൾ പുതിയ അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ നടപടിക്രമത്തിലൂടെ കൈകാര്യം ചെയ്യേണ്ടിവന്നേക്കാം.
ഇത് ഭാവിയിൽ വകുപ്പ് ഇത്തരം ലംഘനങ്ങൾ പരിശോധിക്കുകയും തീർപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രീതിയിൽ മാറ്റം വരുത്തിയേക്കാം. ഉദാഹരണത്തിന്, അധികമായി ധാതു ഖനനം നടന്നിട്ടില്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ അംഗീകരിച്ച ഖനന പദ്ധതിക്ക് അനുസൃതമല്ലാത്ത
രീതിയിൽ ഖനനം നടത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ആ വിഷയം ബന്ധപ്പെട്ട അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറുടെ പരിഗണനയ്ക്ക് സമർപ്പിക്കേണ്ടിവന്നേക്കാം. അദ്ദേഹം ലംഘനം പരിശോധിക്കുകയും ബന്ധപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് വിശദീകരണത്തിനും വാദം കേൾക്കുന്നതിനും അവസരം നൽകുകയും 2026-ലെ അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ ചട്ടങ്ങൾ അനുസരിച്ച് ബാധകമായ സിവിൽ പിഴ നിർണയിക്കുകയും
ചെയ്യും.
Rule 6 പ്രകാരമുള്ള സംക്ഷിപ്ത നടപടിക്രമം, ലംഘനം തിരുത്തുകയും നിർദേശിച്ചിട്ടുള്ള കുറഞ്ഞ തുക അടയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അർഹമായ കേസുകൾ ലളിതമായി തീർപ്പാക്കുന്നതിനും സഹായിച്ചേക്കാം.
അധികമായി ധാതു ഖനനം നടന്നിട്ടുള്ള കേസുകളിൽ, Section 21(5)-ലെ വ്യവസ്ഥകൾ ബാധകമാകുന്നിടത്ത് ധാതുക്കളുടെ വിലയും ബാധകമായ റോയൽറ്റിയും മറ്റ് കുടിശ്ശികകളും വകുപ്പ് തുടർന്നും ഈടാക്കേണ്ടതാണ്. ഈ നടപടി പുതിയ സിവിൽ പിഴ സംവിധാനത്തിൽനിന്ന് സ്വതന്ത്രമാണ്.
അതേ കേസിൽ Section 25A-യുടെ പരിധിയിൽ വരുന്ന KMMC Rules-ന്റെയോ മിനറൽ കൺസഷൻ വ്യവസ്ഥകളുടെയോ
ലംഘനം കൂടി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അതും പുതിയ വ്യവസ്ഥകൾ അനുസരിച്ച് പ്രത്യേകം പരിഗണിക്കേണ്ടിവരും.
ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, KMMC Rules പ്രകാരമുള്ള ലംഘനങ്ങൾ കോമ്പൗണ്ട് ചെയ്തിരുന്ന നിലവിലുള്ള ഭരണപരമായ രീതി പുതിയ സിവിൽ പിഴ-അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ സംവിധാനവുമായി എങ്ങനെ യോജിപ്പിക്കാമെന്ന് വകുപ്പ് ഭാവിയിൽ പരിശോധിക്കേണ്ടിവന്നേക്കാം. ആവശ്യമായ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസർമാരെ നിയമിക്കൽ, പരാതികൾ സമർപ്പിക്കുന്നതിന് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക്
അധികാരം നൽകൽ, ചെറുകിട ധാതുക്കൾക്ക് ബാധകമായ സിവിൽ പിഴകൾ സംബന്ധിച്ച വിജ്ഞാപനം പുറപ്പെടുവിക്കൽ തുടങ്ങിയ ഭരണപരമായ നടപടികളും സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് പരിഗണിക്കാവുന്നതാണ്.
കേരളത്തിൽ പിന്തുടരേണ്ട കൃത്യമായ നടപടിക്രമം പുതിയ നിയമവ്യവസ്ഥ സംസ്ഥാന സർക്കാർ എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.
ഉപസംഹാരം
സാധാരണ ഖനന ചട്ടങ്ങളുടെയും
മിനറൽ കൺസഷൻ വ്യവസ്ഥകളുടെയും ലംഘനങ്ങൾക്ക് ക്രിമിനൽ ശിക്ഷ നൽകുന്ന രീതിയിൽനിന്ന് സിവിൽ പിഴ ഏർപ്പെടുത്തുകയും ഭരണപരമായി അഡ്ജുഡിക്കേഷൻ നടത്തുകയും ചെയ്യുന്ന സംവിധാനത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റമാണ് ജന് വിശ്വാസ് ഭേദഗതി കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നത്.
ഖനന മേഖലയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം നിയമലംഘനങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിന് കൂടുതൽ ക്രമബദ്ധമായ ഒരു സംവിധാനം ഇതിലൂടെ ലഭിക്കുന്നു. ഖനന-ഭൂവിജ്ഞാന വകുപ്പിനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം നിയമലംഘനങ്ങൾ കണ്ടെത്തൽ, നടപടികൾ ആരംഭിക്കൽ, അന്വേഷണം നടത്തൽ, പിഴ നിർണയിക്കൽ തുടങ്ങിയ ഭരണപരമായ നടപടിക്രമങ്ങളിലും മാറ്റങ്ങൾ ആവശ്യമായി വരും.
എന്നാൽ കുറ്റവിമുക്തമാക്കൽ എന്നത് നിയമലംഘനങ്ങൾക്ക് യാതൊരു പ്രത്യാഘാതവും ഉണ്ടാകില്ല എന്നല്ല. അതുപോലെ, സിവിൽ പിഴ അടച്ചതുകൊണ്ട് അനുവദനീയമായ അളവിൽ കൂടുതൽ ഖനനം നടത്താനുള്ള അവകാശവും ലഭിക്കുന്നില്ല. നിയമവിരുദ്ധമായി ഖനനം ചെയ്ത ധാതുക്കളുടെ വിലയും ബാധകമായ റോയൽറ്റിയും ഈടാക്കുന്നതിനുള്ള ബാധ്യതയും ഇല്ലാതാകുന്നില്ല. തുടർച്ചയായ നിയമലംഘനങ്ങൾക്ക് അധിക പിഴ ചുമത്തുന്നതിനും, പിഴ നിർണയിക്കുന്നതിനും അപ്പീൽ നൽകുന്നതിനും പുതിയ നിയമം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം, നിലവിലുള്ള നിയമപരമായ റിക്കവറി വ്യവസ്ഥകളും തുടർന്നും ബാധകമായിരിക്കും.
കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ പുതിയ നിയമവ്യവസ്ഥ എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കുന്നു എന്നതും ഖനന വകുപ്പുകളുടെ നിലവിലുള്ള ഭരണപരമായ നടപടിക്രമങ്ങളുമായി ഇത് എങ്ങനെ സംയോജിപ്പിക്കുന്നു എന്നതുമാണ് ഈ മാറ്റത്തിന്റെ പ്രായോഗിക ഫലപ്രാപ്തി നിർണയിക്കുക.
Download:
The Jan Vishwas (Amendment of Provisions) Act, 2026.
Ministry of Mines Notification S.O. 3366(E), dated 23June 2026.
Mines and Minerals Adjudication of Penalties Rules, 2026,G.S.R. 682(E), dated 30 July 2026.
About the Author
Biju Sebastian is a retired Deputy Director of the Department of Mining and Geology, Government of Kerala. With over three decades of experience in mineral administration, mining laws, geology, GIS, and e-governance, he founded Mine Mapper, an independent platform dedicated to mining, geology, geospatial technologies, and digital solutions for the mining sector. Through Mine Mapper, he publishes the MiningWatch Kerala series featuring research-based articles, legal analyses, and technical insights on mining legislation, judicial decisions, environmental regulation, and mineral administration. The platform also provides practical digital tools and resources, including mine mapping applications, mining plan preparation tools, and other GIS-based utilities for professionals, industry, and the public.
Disclaimer
The views expressed in this article are those of the author in his personal capacity and are intended solely for educational and informational purposes. They do not represent the official views or policies of the Government of Kerala, the Department of Mining and Geology, or any other government authority.
This article does not constitute legal advice or an official interpretation of any law. Readers are advised to refer to the original Acts, Rules, Notifications, Government Orders, Circulars, and judicial decisions, or seek appropriate professional advice where necessary.
0 Comments